Niyə 144Hz və ya 165Hz Monitorlardan İstifadə Etməlisiniz?

Oyun həvəskarları və qrafik mütəxəssisləri tez-tez ekran qırılmaları (tearing) və gecikmə (latency) kimi vizual problemlərlə üzləşirlər. Standart 60Hz monitorlar güclü qrafik kartlarının istehsal etdiyi sürətli kadrları vaxtında emal edə bilmir, bu da görüntünün axıcılığını pozur və hərəkət bulanıqlığı yaradır. Bu texniki çatışmazlıq istifadəçinin vizual təcrübəsini zədələyir.

Rəqabətli onlayn oyunlarda saniyənin onda biri qədər kiçik bir gecikmə belə qalibiyyətlə məğlubiyyət arasındakı fərqi müəyyən edir. Rəqibinizi ekranda gec görmək və ya nişangahın hərəkətindəki süni ağırlıq (input lag) reaksiyanızı ləngidir. 144Hz və ya 165Hz monitorlara keçid etmək bu vizual darboğazı aradan qaldıraraq görüntünü iki dəfədən çox sürətləndirir. Techbar.az komandası olaraq, müasir sistemlərin gücünü tam hiss etmək üçün yüksək Hz dəyərini əvəzolunmaz standart hesab edirik.

Yenilənmə Tezliyi (Refresh Rate) Nədir və Niyə Önəmlidir?

Monitorun yenilənmə tezliyi ekranın görüntünü bir saniyədə neçə dəfə yenilədiyini ifadə edən əsas texniki göstəricidir. Hertz (Hz) vahidi ilə ölçülən bu dəyər artdıqca ekranın informasiya ötürmə sürəti də artır. Yüksək yenilənmə tezliyinin istifadəçiyə təqdim etdiyi əsas texniki üstünlüklər bunlardır:

• Təbii Hərəkət Axını: Görüntülər arasındakı boşluqların azalması insan gözünün hərəkəti daha təbii və real qavramasına şərait yaradır.
• Vizual Sabitlik: Sürətli səhnələrdə detalların qorunması təmin edilir, bu da kursorun və ya oyun xarakterinin hərəkətini hamarlayır.
• Sürətli Reaksiya: Sistemdən gələn vizual məlumat beyinə daha tez çatır, bu da istifadəçinin ekranda baş verənlərə anında reaksiya verməsinə imkan yaradır.

Oyunlarda Həlledici Faktor: 60Hz və 144Hz Arasındakı Fərq

Texniki baxımdan 60Hz monitorlarda hər yeni kadrın ekrana gəlməsi təxminən 16.6 millisaniyə vaxt aparır. 144Hz və ya 165Hz monitorlarda isə bu müddət kəskin şəkildə azalır. Bu zaman fərqi xüsusilə CS2, Valorant və Apex Legends kimi rəqabətli oyunlarda həlledici rol oynayır.

Aşağıdakı müqayisə bu iki standart arasındakı fərqi aydın göstərir:

Xüsusiyyət	60Hz Monitor	144Hz Monitor
Kadr Yenilənmə Sürəti	16.6 ms	~6.9 ms
Saniyədəki Görüntü	60 kadr	144 kadr
Hərəkət Axıcılığı	Orta	Çox Yüksək

Yüksək kadr sayı həmçinin “input lag” adlanan daxiletmə gecikməsini azaldır. Siçan və klaviatura əmrləri ekranda daha ani hiss olunur, bu da oyunçunun əzələ yaddaşının (muscle memory) düzgün formalaşmasına birbaşa təsir edir.

Yalnız Oyunçular Üçün Deyil: Gündəlik İş və Yaradıcılıq

Yüksək yenilənmə tezliyi sadəcə oyunlarda deyil, peşəkar iş mühitində də istifadəçi təcrübəsini əhəmiyyətli dərəcədə yaxşılaşdırır. Axıcı ekran texnologiyası müxtəlif peşə sahiblərinə aşağıdakı faydaları təmin edir:

• Ofis İşçiləri: Uzun sənədləri və veb səhifələri aşağı sürüşdürərkən (scrolling) mətnin oxunaqlı qalması göz yorğunluğunu və baş ağrılarını azaldır. (Keçid edin: ofis monitorları)
• Video Montajçılar: Yüksək kadr tezliyi videoların montajı zamanı sürətli səhnələri daha dəqiq analiz etməyə və kadr-kadr işləməyə imkan verir.
• Rəqəmsal Rəssamlar: Rəqəmsal qələm istifadə edərkən xətlərin gecikmədən ekranda yaranması təbii kağız hissi yaradır və yaradıcı prosesi asanlaşdırır.

Motion Blur və Ghosting Problemlərinin Həlli

Sürətli hərəkət edən obyektlərin arxasında iz buraxması “Ghosting” adlanır və bu hal vizual keyfiyyəti ciddi şəkildə aşağı salır. 144Hz və 165Hz monitorlar adətən 1ms (GtG) kimi daha sürətli piksel reaksiya müddətinə malik olur.

Bu texnologiyanın tətbiqi nəticəsində:

1. Motion Blur azalır: Dinamik səhnələrdə və ya sürətli kamera hərəkətlərində detallar bulanıqlaşmır.
2. Obyekt ayırdetməsi artır: Oyunlarda düşmənləri qarışıq fondan ayırmaq və ya yarış simulyasiyalarında trası dəqiq görmək asanlaşır.
3. Overdrive dəstəyi: Techbar.az-ın təklif etdiyi bir çox modeldə piksel voltajını tənzimləyən Overdrive texnologiyası keçidləri daha da sürətləndirir.

Yüksək Hz Üçün Sistem Tələbləri: GPU və Kabel Seçimi

Monitorun 144Hz olması oyunlarda avtomatik olaraq bu performansı alacağınız mənasına gəlmir. Kompüterinizin qrafik kartı (GPU) monitorun tezliyinə uyğun kadr sayı (FPS) istehsal etməlidir. Digər vacib məqam isə kabel seçimidir; yanlış kabel seçimi yüksək Hz dəyərlərini əlçatmaz edə bilər.

Monitorunuzdan tam performans almaq üçün bu bağlantı standartlarına diqqət yetirin:

• DisplayPort (DP): 144Hz və 165Hz üçün ən ideal və tövsiyə olunan bağlantı növüdür (versiya 1.2 və üzəri).
• HDMI 2.0 və üzəri: Bir çox köhnə HDMI kabelləri yalnız 60Hz dəstəkləyir, versiyanı yoxlamaq mütləqdir.
• Dual-Link DVI: Köhnəlmiş texnologiyadır və müasir kartlarda nadir hallarda istifadə olunur.

Qeyd: Monitoru quraşdırdıqdan sonra Windows parametrlərindən müvafiq Hz dəyərini əl ilə aktivləşdirməyi unutmayın.

Techbar.az Ekspert Rəyi: Hansı Monitoru Seçməli?

Doğru monitor seçimi istifadəçinin əsas məqsədindən və oynadığı oyun növlərindən asılıdır. Techbar.az ekspertləri ehtiyaclarınıza uyğun seçimləri belə qruplaşdırır:

• Rəqabətli FPS Oyunçuları: Ən aşağı gecikmə üçün TN və ya Fast IPS panelli 165Hz+ modellər seçilməlidir. Rəngdən çox sürət ön plandadır.
• Hekayə Oyunları və Qrafik İş: IPS panelli 144Hz monitorlar ən yaxşı balansdır. Canlı rənglər və geniş baxış bucağı təklif edir.
• Sinematik Təcrübə: Kontrastın vacib olduğu qaranlıq səhnələr üçün VA panellər nəzərdən keçirilə bilər.

Seçim edərkən G-Sync və ya FreeSync dəstəyinin olmasına mütləq diqqət yetirin. Bu texnologiyalar ekranın yenilənmə tezliyini qrafik kartı ilə sinxronlaşdıraraq qırılmaların qarşısını alır və vizual təcrübəni mükəmməlləşdirir.